08. Oordeel en Genade - Je probeert wat als je honger hebt
2 Koningen 4:38-41
Een profeet en een lege pot
Elisa komt thuis nadat hij een kind uit de dood heeft opgewekt en ontdekt dat er niets te eten is. Er heerst hongersnood in het land. Het is erg genoeg om zelf honger te lijden, maar nog veel zwaarder wanneer er mensen om je heen zijn waarvoor je je verantwoordelijk voelt en die van jou verwachten dat je een oplossing weet. Elisa was namelijk het hoofd van een profetenschool. Zijn leerlingen verwachtten dat hij hun buik zou vullen.
De oplossing van Elisa was er één van geloof in de almacht van God. Hij gaf bevel om de grootste pan die zij hadden met water op het vuur te zetten. Daarna stuurde hij zijn leerlingen het veld in om eetbare vruchten te zoeken. Het leek dat het probleem opgelost was toen één van hen een slingerplant vond met pompoenachtige vruchten. Hij verzamelde ze in zijn mantel en bracht ze naar de keuken. Daar werden ze in stukken gesneden en tot moes gekookt.
De bittere appel
Alles leek goed te gaan, maar zodra men van de moes proefde, bleek het eten giftig te zijn. De leerlingen spuwden het uit en riepen: “Hier gaan wij dood aan!” Ze hadden gelijk, want wat zij aten was de vrucht van de Citrullus Colocynthis, een giftige woekerplant die groeit op woeste, droge plaatsen. In het Nederlands wordt deze plant terecht “bitterappel” genoemd. Alleen al door zijn bittere smaak is hij oneetbaar.
Wat deed Elisa? Hij gaf opdracht om meel te halen. Toen hij dit in de moes wierp en de leerlingen opnieuw aten, bleek het voedsel rein en gezond te zijn. Het gif was verdwenen.
Geestelijke lessen
Wat leren wij uit dit verhaal? Het gaat hier over een profeet met een profetisch volk. Ook wij zijn in onze tijd een profetisch volk met een boodschap voor de wereld. Ook nu is er hongersnood, vooral een tekort aan zuivere uitleg van het Woord van God. Wij moeten opletten welk geestelijk voedsel wordt opgediend, zodat wij niet iets tot ons nemen dat uiteindelijk dodelijk is.
Tijdens de donkere middeleeuwen was de Bijbel vrijwel onbereikbaar voor gewone gelovigen. De geestelijke hongersnood was groot. De pot kan in dit verhaal staan voor de leer van de kerk, de plaats van waaruit gelovigen gevoed worden. De vruchten zijn de leer die wordt gebracht, en dat kan ook een valse leer zijn.
Wat betekent het meel dat Elisa toevoegde? Meel werd gebruikt om brood van te bakken. In de profetie staat brood voor het lichaam van Christus. Als de kerk een leer verkondigt zonder dat Christus daar het middelpunt van is, is die leer altijd giftig. Het kruis van Jezus, die voor onze zonden stierf, is het hart van het evangelie.
Een reine zondaar?
Kunnen wij zomaar vertrouwen op mensen die ons de Bijbel uitleggen? Ook een predikant met veel aanzien blijft een mens en dus een zondaar die kan falen. Daarom hebben wij de opdracht om zelf ernstig de Bijbel te onderzoeken, om te zien of wat ons geleerd wordt werkelijk zo is. Zo voorkomen wij dat wij vergiftigd worden door verkeerde leer.
Zijn alle predikanten dan fout? Nee, natuurlijk niet. Maar wij blijven verantwoordelijk voor wat wij aannemen als waarheid. Daarom moeten wij altijd meel, het evangelie, toevoegen. Dat haalt de angel uit de leugen van satan.
Wat doen wij met de pot vol moes?
Nu wij beschikken over gezonde voeding, het volle evangelie, is de vraag wat wij daarmee doen. Volgens dit verhaal moeten wij het aan het profetisch volk voorzetten, zodat zij verzadigd worden. Maar wie zijn dat? Zijn dat alleen de mensen in onze gemeente, of ook allen die wij ontmoeten?
Het antwoord is duidelijk: niemand mag worden overgeslagen. Juist de mensen die niet willen luisteren, hebben de boodschap van het evangelie het meest nodig. Onze opdracht is om royaal te delen. Zoals bij het kruikje van Sarfat zal God zorgen dat de pot nooit leegraakt. En als wij vermoeid raken, is er altijd wel een broeder of zuster om ons te ondersteunen.
Wij hebben geen excuus om ons geloof niet te delen.
Piet Westein
P.S.
In het Oude Testament lezen wij vaak over hongersnood. In ons land herinneren we ons dit nog uit de laatste oorlogsjaren, toen duizenden omkwamen door gebrek aan voedsel. Maar de honger die nu heerst, midden in overvloed, is een geestelijke honger naar het Woord van God.
Als u een Bijbel bezit, en wie heeft er tegenwoordig niet minstens één in huis, bestudeer die dan. Sla die kennis in u op, want het zal u beschermen tegen de giftige planten van valse leer die overal woekeren. En vergeet het meel niet: Jezus zelf.